Recensie: Wayward door Blake Crouch
Soms is het niet zozeer de vraag of je een vervolg leest, maar gewoon wanneer. Na het complete WTF-einde van Pines was het voor mijn collega en mij meteen duidelijk dat we verder wilden in de reeks. We moesten wel een paar dagen wachten om het vervolg te bemachtigen, maar eens we aan Wayward konden beginnen, zaten we allebei opnieuw binnen de kortste keren volledig opgeslorpt in de wereld van Wayward Pines.
Blake Crouch – Wayward (Wayward Pines #2) ★★★★
Genre: Science Fiction / Thriller
None of the residents know how they got here. They are told where to work, how to live, and who to marry. Some believe they are dead. Others think they’re trapped in an unfathomable experiment. Everyone secretly dreams of leaving, but those who dare face a terrifying surprise.
Ethan Burke has seen the world beyond. He’s sheriff, and one of the few who knows the truth—Wayward Pines isn’t just a town. And what lies on the other side of the fence is a nightmare beyond anyone’s imagining.
Pines is een moeilijk boek om te volgen, zeker na zo’n enorme, realiteit-ontwrichtende onthulling, maar Wayward slaagt er absoluut in om de spanning en intrige vast te houden.
Heel slim hoe de auteur de richting van het verhaal verandert. In plaats van droogweg verder op hetzelfde mysterie te bouwen, krijgen we meer een soort van whodunnit voorgeschoteld. En in een stad waar iedereen noodgedwongen liegt en een rol speelt, werkt die verschuiving ontzettend goed om die ongemakkelijke sfeer die het stadje van Wayward Pines uitstraalt vast te houden. Het hield de spanning op een andere manier levendig, en opnieuw merkte ik dat ik er volledig door gegrepen werd en erdoorheen vloog. Blake Crouch schrijft nog steeds heel efficiënt: korte, krachtige zinnen die je blijven voortstuwen.
Tegelijk wordt het verhaal ook een stuk donkerder naarmate we dieper in Wayward Pines duiken. Wat in Pines al ongemakkelijk aanvoelde, wordt hier ronduit beklemmend. De psychologische horror van de stad komt veel sterker naar voren: mensen die in rollen gedwongen worden, volledige levens die geconstrueerd zijn, kinderen die opgroeien in een systeem waar waarheid vervangen wordt door doctrine. Hoe meer je te weten komt, hoe moeilijker het wordt om te begrijpen hoe Pilcher en zijn inner circle dit voor zichzelf kunnen verantwoorden. Het idee dat dit allemaal “voor het grotere goed” is, deed mijn wenkbrauwen steeds meer fronsen.
Dat gezegd zijnde werkte niet alles even goed voor mij. Sommige onthullingen voelden wat te toevallig aan, en bepaalde ontwikkelingen gingen net iets te snel. Ook begon ik deze keer meer vragen te stellen bij de interne logica van de wereld. Eens de initiële shock van de onthulling verdwenen is, doken er bij mij steeds meer praktische vragen op, en niet op alles kreeg ik (voorlopig) een bevredigend antwoord.
Toch slaagt Wayward er absoluut in om het tempo hoog te houden, de inzet te vergroten en de duistere kant van deze wereld verder uit te diepen. En met dat explosieve einde duwde het mij zonder twijfel meteen door naar boek drie.
Spoilers
Mannekes, wat een compleet gestoord personages is Pilcher zeg. In Pines kwam hij al over als een megalomaan, maar hier wandelt hij resoluut de grens naar Lala-land over. Zijn eigen vrouw vermoorden in 2013 omdat ze haar eigen leven wil leiden buiten zijn visie? En later zijn kleine meisje doden omdat ze niet volledig gediend is met zijn manier van leiden, en dit op zo’n brutale, intieme manier? Dat was echt schokkend.
En dan het einde waarbij hij in feite het hele dorp veroordeeld door de stroom naar het hek dat hen beschermt tegen de Abbies uit te schakelen, omdat Ethan de waarheid onthult aan de onwetende dorpsbewoners. Shit, die escalatie was zowel onverwacht, maar uiteindelijk ook volledig in lijn met zijn karakter die we tot nu toe werden getoond. Zijn vergelijking met de mythe van Lucifer onderstreepte nog eens zijn godcomplex en hoe gevaarlijk overtuigd hij is van zijn eigen gelijk en superioriteit.
De onthulling rond Alyssa’s moord vond ik trouwens heel sterk gedaan. Ik had het totaal niet zien aankomen. Ik verdachte Pam, vooral omdat dat de meest voor de hand liggende piste leek, maar net die misleiding werkte hier perfect. De uiteindelijke reveal was uitermatig schokkend en eerlijk gezegd waanzinnig in de beste zin van het woord.
De verhaallijn over de “rebellie” vond ik tegelijkertijd hartverwarmend als schrijnend. Het feit dat ze geen greep naar macht plannen, maar eerder een soort verborgen speakeasy hebben georganiseerd, zodat mensen een plek hebben om zich even terug zichzelf kunnen voelen, is echt triest.
Wat minder goed werkte voor mij was hoe snel iedereen meegaat met Ethans onthulling, hoe snel ze hem geloven. Zelfs met bewijs had ik meer weerstand verwacht, zeker bij de kinderen die eigenlijk al jaren geïndoctrineerd worden. Ethans zoon Ben zei letterlijk dat niet Ethan, maar Pilcher zijn vader is. Zo’n geloof verdwijnt niet zomaar van de ene dag op de andere, dus dat voelde wat gehaast aan.
Er blijven ook nog enkele praktische en ethische vragen onbeantwoord:
- Pilchers idee van een “perfecte” bevolking voelt…twijfelachtig. Iedereen lijkt wit, heteronormatief en netjes in een rol geduwd. Gaat dit nog expliciet benoemd worden, of blijft het impliciet?
- De voedselvoorziening roept vragen op: waarom zo’n sterke afhankelijkheid van oude, gedehydrateerde voeding? Ze hebben een kudde koeien en moestuinen. Dus wat met inmaken, pekelen, drogen of gewoon gebruik maken van de natuurlijke koude?
- Dat de hele superstructuur bijna 2000 jaar intact blijft zonder problemen voelt toch wat ongeloofwaardig. Was er onderhoud? Waar komt de energie vandaan?
- De Tobias/Adam-onthulling voelde licht geforceerd. Vooral de naamswissel leek eerder bedoeld om de lezer te misleiden dan als een natuurlijke ontwikkeling.
- En misschien het meest ongemakkelijke: de implicatie dat Ethan en zijn gezin geselecteerd zijn door Hasslers obsessie met Theresa. Dat geeft het geheel een heel wrange ondertoon.
- En dan Tobias’ “ontdekking”: is het echt gewoon dat de Abbies een sociale structuur hebben? Dat voelt als een te kleine payoff voor iets dat zo belangrijk wordt voorgesteld. Daar moet nog meer achter zitten.
Dit alles laat me met heel wat vragen achter richting het laatste boek, en eerlijk gezegd is dat ook exact wat ik wil van een middelste deel in een trilogie.
