Recensie: Pines door Blake Crouch
Soms beginnen de beste leeservaringen volledig bij toeval. Pines stond helemaal niet op mijn onmiddellijke TBR-lijst, maar toen een collega vertelde dat ze eraan begonnen was en zo verdiept raakte dat ze bijna haar treinstop miste op weg naar huis, werd mijn nieuwsgierigheid gewekt. De volledige trilogie stond al een hele tijd op mijn e-reader, wachtend op dat vage “ooit eens” om eraan te beginnen. En omdat er iets extra leuks is aan een boek tegelijk lezen met iemand anders zodat je er nadien over kan praten, besloot ik er meteen in te duiken.
Blake Crouch – Pines (Wayward Pines #1) ★★★★
Genre: Thriller
Why can’t he make contact with his family in the outside world? Why doesn’t anyone believe he is who he says he is? And what’s the purpose of the electrified fences encircling the town? Are they keeping the residents in? Or something else out?
Each step toward the truth takes Ethan further from the world he knows, until he must face the horrifying possibility that he may never leave Wayward Pines alive…
Ik begon aan Pines zonder praktisch enige voorkennis over het plot, of zelfs het genre. Vanaf de eerste hoofdstukken werd ik meegezogen in de vreemde, dreigende sfeer rond het kleine stadje Wayward Pines. Het deed me meteen denken aan de oude televisieserie Twin Peaks: een rustig stadje dat aan de oppervlakte perfect normaal lijkt, maar waar duidelijk iets heel, heel verkeerd aan de hand is. Toen ik later het nawoord van Blake Crouch las, werd duidelijk dat deze vergelijking geen toeval was.
De schrijfstijl is bijzonder effectief in het opbouwen van spanning. De paragrafen zijn vaak kort, fragmentarisch en urgent, wat de chaotische gedachten van Ethan Burke weerspiegelt terwijl hij probeert te begrijpen wat er om hem heen gebeurt. Het resultaat is een roman die ongelooflijk snel leest. Veel hoofdstukafsluitingen roepen nieuwe vragen op of verdiepen het mysterie.
Sommige scènes waren echt stressvol om te lezen. Soms werd de spanning zo intens dat ik even moest pauzeren om mijn adrenaline te laten zakken. Dat ritme werkt geweldig en trekt de suspense nog strakker aan. Het constante gevoel van verwarring en dreiging plaatst de lezer volledig naast Ethan terwijl hij probeert de steeds bizardere realiteit te begrijpen.
Ethan zelf is niet meteen de sympathiekste protagonist. Hij komt over als een typische macho, met een vrij seksistische kijk op het leven. Vooral het moment waarop hij zijn vrouw prijst omdat ze bij hem bleef nadat ze zijn affaire ontdekte, terwijl hij tegelijkertijd toegeeft dat hij haar niet had kunnen vergeven als de rollen omgedraaid waren, valt op. Hij is ook koppig en impulsief, maar die eigenschappen zijn nodig om zijn niet-aflatende vastberadenheid om de waarheid te achterhalen over te brengen. Hoe vreemd of gevaarlijk de situatie ook wordt, hij blijft graven, doorzetten en vragen stellen. Die vasthoudendheid maakte het onmogelijk om niet met hem mee te leven.
Doorheen het grootste deel van de roman vraagt de lezer voortdurend dezelfde vraag als Ethan: wat is hier in hemelsnaam aan de hand? Is er een logische verklaring? Gebeurt er iets paranormaals? Is dit psychologische manipulatie? Het verhaal presenteert steeds mogelijke verklaringen zonder zich er volledig aan te verbinden. Toen de grote onthulling eindelijk kwam, had ik die echt niet zien aankomen.
De twist deed me meteen terugbladeren en alles heroverwegen wat eerder in het verhaal gebeurd was. Het zette me aan om de tijdslijn van de gebeurtenissen samen te puzzelen, wat op zijn beurt nog meer vragen opriep over hoe alles in elkaar past. In plaats van het mysterie netjes op te lossen, opent de twist een volledig nieuwe laag van intrige.
Tegelijk maakt het einde duidelijk dat dit pas het begin is van een veel groter verhaal. Veel vragen blijven onbeantwoord, en ik vermoed – of hoop in ieder geval – sterk dat de volgende twee boeken de mysteries van Wayward Pines veel dieper zullen uitwerken.
Spoilers
Wanneer de centrale onthulling plaatsvindt, verschuift het verhaal drastisch van een mysterie-thriller naar iets dat meer lijkt op speculatieve sciencefiction. Hoewel de twist schokkend en memorabel is, roept ze ook behoorlijk wat vragen op.
Wat meteen opvalt, is hoe vreemd homogeen de samenleving van Wayward Pines lijkt. Vrijwel elke vrouw wordt beschreven als knap of mooi en vooral gefocust op huishoudelijke rollen, terwijl de bevolking zelf overwegend wit is en bijna uitsluitend in traditionele gezinnen georganiseerd. Aangezien Pilcher zogenaamd de “beste” mensen van de mensheid selecteerde om te behouden, zeggen deze keuzes veel over zijn persoonlijke voorkeuren en werpen ze een ander licht op wat er van de mensheid overblijft.
Pilcher zelf is een fascinerend maar diep verontrustend personage. Zijn hele project riekt naar een gigantisch godcomplex: hij beslist wie mag overleven, wie moet sterven, en wat voor soort samenleving de toekomst van de mensheid moet krijgen. Het feit dat hij beweert de “laatste zuivere mensen” te bewaren, terwijl hij tegelijkertijd mensen executeert die zijn regels bedreigen, is diep hypocriet.
Een ander aspect dat me stoorde, is het gedrag van de inwoners van het stadje. We zien aanwijzingen dat velen bang zijn en beseffen dat er iets mis is, maar toch nemen ze deel aan openbare straffen en executies (zelfs de kinderen!) met weinig weerstand. Sterker nog, deze gebeurtenissen lijken vaak te ontaarden in een soort publiek feest. Het roept de vraag op hoeveel van deze gehoorzaamheid voortkomt uit angst, conditionering of simpele sociale druk.
Er zijn ook praktische vragen over hoe Wayward Pines eigenlijk functioneert. We leren dat Pilcher decennia heeft besteed aan het bouwen en bevolken van het stadje, maar veel details blijven onduidelijk. Hoe werkt de suspensietechnologie precies? Hoe accepteren mensen het om wakker te worden in een volledig gefabriceerde realiteit zonder meer vragen te stellen? Hopelijk verkennen de vervolgdelen dit dieper.
De evolutionaire verklaring achter de Abbies was ook moeilijk volledig te aanvaarden. Het idee dat de mensheid zich op natuurlijke wijze zo radicaal anders zou ontwikkelen deed me sterk denken aan The Time Machine van H. G. Wells. Misschien is die vergelijking opzettelijk, maar ik ben benieuwd of de latere boeken verder uitleggen hoe en waarom deze transformatie plaatsvond.
Tenslotte is de tijdslijn zelf fascinerend maar ook verwarrend. Ethan denkt dat hij op 24 september 2012 in Wayward Pines arriveert en dat er slechts enkele dagen zijn verstreken. Het verhaal onthult echter geleidelijk dat er veel meer tijd in het spel is. Zodra Pilcher de waarheid uitlegt, leren we dat het moment waarop Ethan wakker wordt, eigenlijk meer dan 1.800 jaar later is dan hij denkt.
Het reconstrueren van de chronologie uit de verspreide aanwijzingen werd al snel een puzzel. Ik probeerde het samen te stellen tot een ruwe tijdslijn die er ongeveer zo uitziet:
- 1971 – Pilcher ontdekt dat de mensheid uiteindelijk zal evolueren (of degenereren) tot iets radicaal anders.
- 1979 – Hij beweert de suspensietechnologie te hebben ontwikkeld waarmee mensen ver in de toekomst bewaard kunnen worden.
- 1980s–2030 – Pilcher begint mensen heimelijk te ontvoeren en in suspensie te plaatsen om een toekomstige bevolking op te bouwen. Beverly arriveert bijvoorbeeld op 3 oktober 1985, maar denkt zelf dat ze nog maar een jaar in Wayward Pines is.
- 1990s–begin 2000s – Pilcher ontdekt het stadje Wayward Pines en spendeert ongeveer 22 jaar aan het transformeren naar de gecontroleerde gemeenschap zoals we die in het boek zien.
- augustus 2012 – FBI-agenten Kate Hewson en Bill Evans verdwijnen tijdens een onderzoek naar Wayward Pines.
- 24 september 2012 – Ethan Burke arriveert in Wayward Pines op zoek naar hen. Vanuit zijn perspectief beslaan de gebeurtenissen van het boek slechts vijf dagen.
Andere personages ervaren tijd echter heel anders:
- Kate lijkt ongeveer twintig jaar ouder, ondanks dat ze pas een maand voor Ethan verdwenen is.
- Theresa en Ben arriveren in Wayward Pines nadat Ethan al ongeveer vijftien maanden vermist is, maar later blijkt dat ze al vijf jaar in het stadje hebben doorgebracht.
- Beverly denkt dat ze er nog maar een jaar is, ondanks haar aankomst in 1985.
Pilcher onthult uiteindelijk dat de wereld waarin Ethan wakker wordt, 1.814 jaar, 5 maanden en 11 dagen later is dan hij denkt. Als Ethan arriveerde op 24 september 2012, zou de echte datum ergens rond maart 3827 liggen. Pilcher vertelt ook dat Ethan al drie keer eerder werd wakker gemaakt, maar telkens terug in suspensie werd geplaatst na eerdere mislukte integratiepogingen.
Ik vermoed dat de lezer nog niet volledig bedoeld is om de tijdslijn te begrijpen, en ik ben er even zeker van dat Pilcher nog geheimen achterhoudt. Ik vermoed dat de vervolgdelen dit veel uitgebreider zullen behandelen.
Featured image by Michele Purin on Unsplash
